Πλατρειθιάς - Εξωγή

Το μονοπάτι αυτό είναι ένα από τα πιο γνωστά και καλοδιατηρημένα στη βόρειο Ιθάκη. Στην πραγματικότητα δεν πρόκειται για ένα απλό μονοπάτι, αλλά για μια από τις βασικές οδούς του οδικού δικτύου της Ιθάκης των προηγούμενων αιώνων. Μία πολυσύχναστη κάποτε οδός που τελειοποιήθηκε στα μέσα του 17ου αιώνα και η οποία συνέδεε την τότε ακμάζουσα Εξωγή με τις καλλιεργήσιμες εκτάσεις του κάμπου του Πλατρειθιά.

Σε ένα μεγάλο μέρος του το μονοπάτι αυτό είναι πλακοστρωμένο με χαμηλά πέτρινα σκαλοπάτια κατά διαστήματα  Αν και η ανηφόρα είναι έντονη, η κατάστασή του είναι καλή και έτσι προσφέρεται ακόμη και για οικογενειακή βόλτα καθώς είναι σκιερό και με πολύ όμορφη θέα κατά την άνοδο. 

Η συνολική απόσταση είναι 1060 μέτρα και η μέγιστη υψομετρική διαφορά 205 μέτρα

Σχολή Ομήρου

Μία από τις τοποθεσίες της Ιθάκης στις οποίες η αρχαιολογική σκαπάνη έχει αποκαλύψει ερείπια μυκηναϊκής εποχής  βρίσκεται ανάμεσα στην Εξωγή και τον Πλατρειθιά και έχει την ονομασία «Σχολή Ομήρου». Σύμφωνα μάλιστα με τους επικεφαλής της αρχαιολογικής έρευνας, υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι εκεί βρισκόταν το Οδυσσειακό Ανάκτορο. 

Η Σχολή Ομήρου, επίσης, μπορεί να αποτελέσει και σημείο εκκίνησης για κάποια άλλα μονοπάτια που μας οδηγούν σε όμορφες κρυμμένες γωνιές στη βόρεια άκρη του νησιού και τις οποίες θα δούμε σε επόμενες αναρτήσεις.

Στη "Σχολή Ομήρου" φτάνει κάποιος εύκολα και γρήγορα με τα πόδια, ξεκινώντας είτε από το Σταυρό είτε από τον Πλατρειθιά. Πρόκειται για έναν πολύ ενδιαφέροντα και εύκολο περίπατο, ακόμα και για μια οικογένεια με παιδιά. Εμείς στην ανάρτηση αυτή θα σας πούμε λίγα λόγια για το πώς μπορείτε να φτάσετε, καθώς και το τι μπορείτε να δείτε εκεί. 

Πριν όμως προχωρήσουμε σε περιγραφή της διαδρομής και της τοποθεσίας, θεωρούμε σκόπιμο να κάνουμε μία σύντομη ιστορική αναδρομή στις ανασκαφές που έχουν γίνει κατά καιρούς στην Ιθάκη με απώτερο σκοπό την εύρεση Μυκηναϊκού Ανακτόρου - του Οδυσσειακού - και την ταύτισή της με την Ομηρική Ιθάκη

Η Ιθάκη μέσα από τους ξένους περιηγητές - William Leak ( Μέρος Α΄ )

Το λιμάνι Βαθύ της Ιθάκης

 (Πίνακας του E.Dodwell – 1806)

Σημαντική πηγή για τη ζωή στην Ελλάδα των προηγούμενων αιώνων αποτελούν οι αναφορές των ξένων περιηγητών, οι οποίοι μαγεμένοι από την αρχαία ιστορία άρχισαν να εξερευνούν την Ανατολή και να αφηγούνται ιστορίες από την καθημερινή ζωή των κοινωνιών με τις οποίες έρχονταν σε επαφή. Ιστορίες, οι οποίες μπορεί να περιέχουν ορισμένες υπερβολές ή ανακρίβειες, δεν παύουν όμως να αποτελούν πολύτιμη πηγή για την καθημερινότητα των ανθρώπων της εποχής εκείνης.

Πολλοί από αυτούς τους περιηγητές πέρασαν, όπως είναι γνωστό, από την αρχαιολατρεία στην αρχαιοκαπηλεία. Ένας από τους πιο αξιόπιστους περιηγητές ήταν ο Άγγλος ταγματάρχης William Leake, ο οποίος στο έργο του " Travels in Northern Greece" που εκδόθηκε το 1835, μεταξύ άλλων, δίνει πληροφορίες και για την Ιθάκη την οποία επισκέφτηκε το 1806. Στις αφηγήσεις του αυτές, διαβάζουμε για μια Ιθάκη των 8.000 κατοίκων, των 50 ιστιοφόρων πλοίων και της πολύπλευρης οικονομικής δραστηριότητας.

Ο William Leake είναι από τους πρώτους που περιηγήθηκαν  την Ιθάκη προσπαθώντας να αντιστοιχίσουν τις τοποθεσίες της σύγχρονης Ιθάκης με τις αντίστοιχες ομηρικές πατώντας πάνω στο ομηρικό κείμενο.

Οφείλουμε στο σημείο αυτό να πούμε ότι η μετάφραση-απόδοση είναι δική μας, απευθείας από το πρωτότυπο αγγλικό κείμενο. Αν παρ΄ ελπίδα, διαπιστώσει κάποιος λάθη ή σκοτεινά σημεία στη μετάφραση, μπορεί να  ανατρέξει στο πρωτότυπο κείμενο που βρίσκεται  εδώ  και είναι ευπρόσδεκτος να στείλει τις παρατηρήσεις του.

Επειδή το κείμενο του W.Leak είναι μακροσκελές, θα δημοσιευτεί σε πέντε συνέχειες. Δημοσιεύουμε σήμερα το πρώτο μέρος. Καλή ανάγνωση

Στους 3 μύλους στο Κιόνι

Οι τρεις μύλοι που βρίσκονται στο ακρωτήρι ανατολικά του Κιονιού και δεσπόζουν στη θέα από το χωριό, τόσο τη μέρα όσο και τη νύχτα φωτισμένοι, αποτελούν ένα ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του χωριού. Ένα μονοπάτι ξεκινάει από την παραλία Φιλιατρό  - την τελευταία του κόλπου του Κιονιού - και καταλήγει στους μύλους μέσω μιας σύντομης (περίπου 500 μέτρα) αλλά αρκετά ασαφούς διαδρομής μέσα από χαμηλή σχετικά βλάστηση.

Τα μενίρ της Ανωγής

Γύρω στα 300 μέτρα από την πλατεία της Ανωγής βρίσκεται ένα από τα πιο αξιοπερίεργα φυσικά αξιοθέατα του νησιού. Πρόκειται για σχηματισμούς κατακόρυφων γιγαντιαίων βράχων που θυμίζουν τα "μενίρ", όπως τα μάθαμε από το συμπαθή γαλάτη Οβελίξ του Ουντερζό, και τα οποία δίνουν την εντύπωση ότι μπορεί να έχουν σκαλιστεί από ανθρώπινο χέρι . 

Στα μενίρ αυτά,  οι κάτοικοι της Ανωγής  έχουνε δώσει ονόματα. Ο πιο εντυπωσιακός απ'όλους είναι ο Αράκλης, ο οποίος φτάνει σε ύψος τα εννιά μέτρα.

Περίπατος στο Κιόνι

Ο περίπατος αυτός ξεκινά από το κέντρο του Κιονιού, ακολουθεί τον παραλιακό δρόμο που καταλήγει στο νοτιοανατολικό άκρο του χωριού περνώντας από τις τέσσερις μικρές παραλίες του. Είναι μια όμορφη και χαλαρή διαδρομή, ιδανική για μια φιλική ή οικογενειακή παρέα που θέλει να χαρεί μια βόλτα δίπλα στη θάλασσα με πανέμορφη θέα. 

Ανωγή - Κιόνι

Η διαδρομή αυτή είναι ένα από τα μακρύτερα (5χλμ) αλλά και πιο πολυπερπατημένα μονοπάτια στη βόρεια Ιθάκη και συνδέει δύο εντελώς διαφορετικά μεταξύ τους χωριά.

Από τη μία μεριά, σε υψόμετρο 550 μέτρων, το ορεινό χωριό της Ανωγής με τη μυστηριώδη αρχέγονη γοητεία που νοσταλγεί τις εποχές που έσφυζε από ζωή και γέλια και φωνές παιδιών ακούγονταν στους δρόμους του. Τώρα, μόνο λίγοι γέροντες ζουν εκεί και περιμένουν  το καλοκαίρι να έρθουν οι ξενιτεμένοι να δώσουν ζωή - έστω και για λίγες μέρες  - στον τόπο

Από την άλλη μεριά το Κιόνι, ένα πανέμορφο παραθαλάσσιο χωριό με έντονη τουριστική, αλλά ταυτόχρονα ήπια και καλαίσθητη ανάπτυξη, που μπορεί να αποτελέσει παράδειγμα για το πώς μια περιοχή μπορεί να αναπτυχθεί τουριστικά και να διασώσει παράλληλα το χαρακτήρα της. 

Η πρόσφατη ανακαίνιση του μονοπατιού με πλακόστρωση μας έκανε να το ξαναεπισκεφθούμε με σκοπό να το καταγράψουμε. Προτιμήσαμε να ξεκινήσουμε από την Ανωγή και να κατηφορίσουμε. Η διαδρομή με χαλαρό βηματισμό μας πήρε περίπου δύο ώρες. 

Μύλοι Εξωγής - Ρουσάνο

Στη διαδρομή αυτή επιχειρήσαμε να κατεβούμε από την Ανατολική πλευρά του Νήιου, ξεκινώντας από το Νότιο Μύλο της κορυφής με σκοπό να καταλήξουμε στο Αλώνι του Ρουσάνου, το οποίο είχαμε επισκεφθεί σε άλλη μας διαδρομή. Η διαδρομή ήταν ουσιαστικά άγνωστη και στην πραγματικότητα μας οδήγησε σε περιπέτειες. Απότομη πλαγιά, βράχια και ασαφές μονοπάτι, ανέβασαν το βαθμό δυσκολίας. Σε κάποιο σημείο της διαδρομής χάσαμε το δρόμο και υποχρεωθήκαμε σε απότομη κατάβαση μέχρι να τον ξαναβρούμε, αλλά μετά από μελέτη σας προτείνουμε πώς να μην πάθετε κι εσείς το ίδιο. Είναι πάντως στα σχέδιά μας να το ξαναδοκιμάσουμε σύντομα.

Η διαδρομή είχε μήκος 2100 μέτρα και για να τη διανύσουμε χρειαστήκαμε περίπου 1,5 ώρα (καθώς χάσαμε αρκετό χρόνο προσπαθώντας να εντοπίσουμε το μονοπάτι που είχαμε χάσει)

Η Ιθάκη με τη ματιά του Σπύρου Μελετζή

Ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες φωτογράφους, ο Σπύρος Μελετζής, επισκέφτηκε την Ιθάκη τρεις φορές . Το 1939, λίγο πριν ξεσπάσει ο πόλεμος, το 1953, μετά τους καταστροφικούς σεισμούς που έπληξαν την Ιθάκη, και το 1956. Στις φωτογραφίες αυτές αποτυπώνεται το τοπίο του νησιού και η καθημερινότητα των ανθρώπων μέσα από τη ματιά ενός πραγματικού καλλιτέχνη. 

Από τις φωτογραφίες αυτές, επιλέξαμε κάποιες που έχουν να κάνουν με τις καθημερινές ασχολίες των ανθρώπων του νησιού θυμίζοντάς μας εποχές που έχουν περάσει ανεπιστρεπτί, τότε που το νησί μπορούσε να κρατήσει τους ανθρώπους του. Έστω κι αν πολλοί από αυτούς αναγκάζονταν να λείπουν πολύ καιρό από το νησί ως ναυτικοί, οι οικογένειές τους έμεναν εκεί δίνοντας ζωή στον τόπο.

Εξωγή - Μύλοι

Άλλη μια διαδρομή στο βουνό Νήϊο, στα χνάρια των κατοίκων της Εξωγής και του καθημερινού τους αγώνα για επιβίωση και προκοπή. Αυτή τη φορά ανεβαίνουμε από το σημερινό χωριό στην κορυφή του Νήϊου, όπου βρίσκονται τα κτίσματα δύο μύλων, του Πεφάνη και του Μαυρομάτη σε αρκετά καλή κατάσταση, καθώς και άλλα ενδιαφέροντα ερείπια. Εκτός από αυτά όμως, η θέα από την κορυφή προς όλες τις κατευθύνσεις είναι μαγευτική.